CBS’de Veri Standardı

22Eki10

Kalite Sorumlusu bir arkadaşıma, çalıştığı fabrikadaki ürünlerin kalite standardında üretilip üretilmediğinin kontrolünü nasıl yaptıklarını sordum. Cevap bana CBS işlerinde veri kalitesinin kontrolünün nasıl zor olabileceği ve nasıl yapılabileceği ile ilgili fikirler verdi.

Fabrikada zaten makineler tarafından üretilen ürünlerin standartlarda olup olmadığının kontrolü için, ürünlerin bulunduğu farklı kolilerin içinden, raslantısal olarak belirli sayıda ürünü seçip, üretim için belirlenen standartta/doğrulukta olup olmadığına bakıyorlarmış. Bunu için de tabiiki bir kontrol prosedürleri bulunuyor ve kaç ürün hatalı kaç ürün hatasız bu şekilde bir oran bulup üretilmiş ürünler için ortaya konulmuş doğruluk kriterinie (yüzdelik hata miktarı) bakarak kontrol ediyoralar ve hata miktarı hedeften yüksekse, tüm ürünleri yeniden üretiyorlar

Sanırım diğer sektörlerde de aşağı yukarı kontroller bu şekilde yapılıyor. Yani bir örnek küme oluşturuluyor, bu örnek küme için kontroller gerçekleştiriliyor ve tüm diğer elemanlar da bu doğrulukta kabul ediliyor (bkz:istatistik – Normal dağılım, hata yayılımı, en olasılıklı değer, ümit değer…)

Şimdi konu CBS verisi olunca (Nokta/çoklu doğru/alan/grup obje…) kalite kontrolünü nasıl yaparız ?

Zaten verilerin en temelde yönetmeliklerle uygun üretilmeleri gerekiyor. Ancak günümüzde üretilen veri çoğunlukla arazi ölçmeleri sonucunda üretilmediğinden, örneğin mekansal doğruluk olarak kriter uydu görüntüsünün/Hava fotoğrafının/Baskı haritanın rektifikasyon doğruluğu ile korelasyonlu( bağlı ) oluyor peki, 1m, 60cm mekansal çözünürlüklü bir uydu görüntüsünden sayısallaştırma ile üretilen ve CBS verisi olarak kullanılan ile ilgili ne söyleyebiliriz.

Bence bunu birkaç aşamada değerlendirmek lazım.

1. Mekansal doğruluğu

2. Topolojik doğruluğu

Mekansal doğruluğun zaten uydu görüntüsü/hava fotoğrafı/baskı harita’nın rektifikasyon doğruluğu ile korelasyonlu olduğunu söyledik. Yani referans veri mekansal olarak ne kadar doğru ise, ondan üretilen veri de -genelleştirmeleri hesaba katmazsak, çalışılan ölçekte- o kadar doğrudur.Topolojik doğruluk ise zaten olması gereken bir unsur. Ancak, uygulama yazılımlarındaki esneklikler bozuk topolojili veriler üretmeye olanak verdiğinden, bu verilerden yapılacak her türlü analizin sonucunu etkilenir.

Topoloji problemini yine uygulama yazılımları ile otomatik yöntemlerle çözdüğümüzü varsayalım, yine de 2 farklı kurumun/firmanın ürettiği veri birbirinden farklı olacaktır(polygondaki nokta sayıları gibi). Öncelikle bu bir sorunmudur?Sorunsa çözümü nedir?

Eğer tüm verileri otomatik olarak oluştaracak bir sistemimiz yok ise -ki hemen hemen yok gibi- operatörlerin aynı veriyi oluşturmasını sağlamak için kriter ne olmalı ?

En az hatayla veri üretmelerini, veri üretim kısıtlamalarını, varolan veritabanı içindeki tutarlılıklarını sağlayacak bir veri üretim mekanizmasını sağlamak. İşte en son hazırladığım ürün BelnetNC bu işe yarıyor